Sosyal Güvenlik Kurumu’nda emekli maaşlarını doğrudan etkileyecek kapsamlı bir düzenleme için düğmeye basıldı. Sosyal Güvenlik Uzmanı Murat Bal, TGRT Haber canlı yayınında yaptığı açıklamada, prim gün sayısına göre maaş sistemine geçileceğini ve milyonlarca emeklinin aylığının yeniden şekilleneceğini duyurdu.
Emekli Maaşı Sistemi Baştan Yazılıyor
Sosyal Güvenlik Uzmanı Murat Bal, emekli maaşlarıyla ilgili uzun süredir tartışılan adaletsizliklerin giderilmesi amacıyla SGK bünyesinde kapsamlı bir çalışma yürütüldüğünü açıkladı. Yeni düzenleme ile ödenen prim gün sayısı ile alınan maaş arasındaki bağ güçlendirilecek.
Bal, en düşük emekli maaşının 20 bin liraya yükseltilmesinin önemli bir sosyal destek olduğunu ancak bu uygulamanın ciddi bir denge sorununu da beraberinde getirdiğini vurguladı.
5 Milyon Kişi En Düşük Maaşı Alıyor
En düşük emekli aylığının ilk kez 2019 yılında 1.000 lira olarak uygulamaya girdiğini hatırlatan Bal, bugün gelinen noktada bu rakamın 20 bin liraya ulaştığını belirtti.
Ancak uygulamanın kapsamının giderek genişlediğine dikkat çeken Bal, şu bilgiyi paylaştı:
“İlk başta yaklaşık 1 milyon kişi en düşük emekli maaşı alıyordu. Bugün bu sayı 5 milyona yükseldi. Bu artış, sistemin sağlıklı işlemediğini gösteriyor.”
“3600 Günle Emekli Olanla 9000 Gün Prim Ödeyen Aynı Maaşı Alamaz”
Mevcut sistemde yaşanan adaletsizliğe Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in de dikkat çektiğini hatırlatan Bal, çarpıcı bir örnek verdi:
“3600 günle emekli olanla, 9000 gün BAĞ-KUR primi ödeyerek emekli olan vatandaşın aynı maaşı alması büyük bir adaletsizliktir.”
Yeni düzenlemenin temel mantığını ise şu sözlerle özetledi:
“Az prim ödeyene az maaş, çok prim ödeyene çok maaş verilecek. Ancak hiçbir emekli maaşı 20 bin liranın altına düşmemeli. Bu kırmızı çizgi.”
Kök Maaş Sorunu Derinleşiyor
Bal, emeklilerin yaşadığı temel sorunun kök maaşların çok düşük olması olduğunu vurguladı.
Bugün hâlâ 11–12 bin lira seviyesinde kök maaşlar bulunduğunu belirten Bal, açlık sınırının ise 30 bin liraya yaklaştığını söyledi.
“20 bin lira maaşın önemli bir kısmı hazine desteğiyle sağlanıyor. Bu şekilde sistemin uzun süre devam etmesi zor. Düşük maaşlı emeklilere kalıcı gelir desteği şart” ifadelerini kullandı.
2008 Sonrası Sistem Emekliyi Vurdu
Sorunun temelinde 2008 sonrası aylık bağlama oranlarının düşürülmesinin yattığını belirten Bal, durumu net bir örnekle anlattı:
“1999 öncesinde 10 bin lira maaşla çalışan biri, emekli olduğunda yaklaşık 7 bin lira maaş alabiliyordu.
2008 sonrası ise 10 bin lira maaşla çalışan birine emeklilikte 3.500 lira bağlanmaya başlandı.”
Bu durumun özellikle 9000 prim günüyle emekli olan BAĞ-KUR’lular için ciddi bir hak kaybı yarattığını vurguladı.
Memur Emeklisi ile SSK ve BAĞ-KUR Arasındaki Fark
Memur emeklileri ile SSK ve BAĞ-KUR emeklileri arasındaki maaş farkına da değinen Bal, bu farkın toplu sözleşme kaynaklı olduğunu belirtti.
“Bu yıl memur emeklileri daha avantajlı. Geçen yıl ise SSK ve BAĞ-KUR emeklileri daha yüksek maaş almıştı” dedi.
Türkiye’de Emekli Maaşı Ortalaması 25 Bin Liranın Altında
Türkiye’de emekli maaşlarının genel tablosuna ilişkin dikkat çekici bir veri paylaşan Bal, şu ifadeleri kullandı:
“Türkiye’de emekli maaşı ortalaması 25 bin lirayı geçmiyor. Çok yüksek maaş alan emekliler, toplamın çok küçük bir kısmını oluşturuyor.”
Yeni Düzenleme Yakında Açıklanacak
SGK bünyesinde yürütülen çalışmanın yakın zamanda kamuoyuna açıklanmasının beklendiğini söyleyen Murat Bal, düzenlemeye ilişkin iyimser konuştu:
“Bence hakkaniyetli ve dengeli bir sistem gelecek. En kritik nokta, en düşük emekli maaşının 20 bin liranın altına düşmemesi.”
Yeni düzenlemenin hayata geçmesiyle birlikte milyonlarca emeklinin maaşında değişiklik yaşanması bekleniyor.