Bölgemizde Bir Evin Bahçesinden Çıkan Metan Gazı Nerden Kaynaklanmış Olabilir!
Gazeteci Orhan Akyüz’ün haberine göre, Baltaş, Facebook sosyal medya platformundan yaptığı paylaşımında şunları kaydetti:
“Yerel basında çıkan bir habere göre, Zonguldak’ın Kozlu ilçesine bağlı Taşbaca Mahallesi’ndeki bir evin bahçesinde metan gazı tespit edilmesi üzerine iki katlı evde oturan aile güvenlik nedeniyle tahliye edilmiş. Evde yapılan tespitlere göre doğal gaz şebekesinde gaz kaynağı tespit edilememiş. Bu durumda metan gazının nereden kaynaklanmış olabilir sorusunu irdelemeye çalıştım.
‘Karbonifer Pencerelerinin…’
Kozlu ilçesindeki Taşbaca Mahallesi’nin de Karbonifer penceresi üzerinde kurulmuş olmasından yola çıkarak akla ilk gelen değerlendirme metan gazı kaynağının yüzeye yakın konumda bulunan kömürlü formasyonlar olabileceği yönünde. Bölgemizde Karbonifer pencerelerinin bulunduğu kömür damarı ile yan kayaçlarının doğrudan havayla temas ettiği veya çok yakın olduğu, çatlamış-kırılmış-aşınmış alanlarda yerel olarak metan gazı çıkışı olağan bir durumdur.
‘Derinlik Arttıkça Basınç Nedeniyle…’
Derinlik arttıkça basınç nedeniyle metan gazı kömürün içinde iyi tutulurken, yüzeyde veya sığ derinliklerde ise üzerindeki basınç azaldığından gazın bir kısmı doğal yollarla, fay ve kırık zonlarından atmosfere kaçar. Basınç altında sıkışmış olan metan gazının atmosfere dolayısıyla geniş bir ortama yayıldığında konsantrasyonu azalır, basınç ortadan kalkar, çıkışının fark edilmesi zorlaşır ve dolayısıyla yeraltı madenlerine göre çok daha düşük ve az risk oluşturur. Bunun bir istisnası ancak kömür veya yan kayaçlardan ayrılan metan gazının tekrar kapalı bir ortama dolması ve giderek konsantrasyonunun artmasıyla mümkündür.
‘Daha Fazla Metan Barındırırlar’
Buna karşın bölgemizde tarihsel olarak metan gazı ile ilgili sorunlar daha çok yeraltı ocaklarında grizu patlaması şeklinde yaşanmıştır. Bunun nedeni bölgemizdeki taş kömürlerinin ülkemizdeki linyitlere göre kömürleşme derecelerinin daha yüksek olmasıdır. Bilindiği gibi kömürleşme derecesi arttıkça turbadan başlayarak linyit, bitümlü kömür, koklaşabilir kömür ve antrasite kadar metan içeriği genellikle artar. Dolayısıyla koklaşmış kömür ve antrasit gibi kömürleşme derecesi yüksek kömürler, kömürleşme derecesi daha düşük olan linyitlere göre daha fazla metan barındırırlar.
‘Çöplüklerde Metan Gazı…’
Yanı sıra çöplüklerde (katı atık depolama sahalarında) metan gazı oluşabilmekte ve atmosfere salınabilmektedir. Bunun için söz konuş alanlarda yeterli miktarda organik atığın (yemek artıkları, biyolojik olarak bozulabilen kâğıt-karton, bitki atıkları vb.) birikmiş olması gerekir. Söz konusu maddeler anaerobik (oksijensiz) ortamda bakteriler tarafından parçalanırken metan gazı üretilirler. Açık depolama alanlarında (çöplüklerde) organik çöplerin üzeri kapatılmazsa oluşan metan gazı genellikle havaya dağıldığından patlama oluşturacak yoğunluğa ulaşamaz.
‘Hayvancılık ve Tarımsal Faaliyetler Yoluyla da Metan Gazı…’
Ayrıca hayvancılık ve tarımsal faaliyetler yoluyla da metan gazı üretilmektedir. Özellikle inek gibi geviş getiren hayvanların sindirim sistemleri, doğal bir süreç olan "enterik fermantasyon" ile metan üretmektedir. Tarımsal olarak da suyla dolu pirinç tarlaları metan üreten bir diğer kaynaktır.”