Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) bünyesindeki bazı madenlerde üretimin durdurulmasının hemen ardından, yaklaşık 20 yıldır sessiz kalan Amasra B sahasında Hattat Enerji’nin yüksek kapasiteli üretime geçmesi sektörde tartışmaları alevlendirdi.
20 Yıllık Sessizlik Rekor Üretimle Bozuldu
Hattat Enerji, 2005 yılında TTK’dan devraldığı Amasra B sahasında uzun yıllardır taahhüt edilen üretimi gerçekleştiremediği gerekçesiyle sık sık eleştirilerin ve Sayıştay raporlarının hedefi olmuştu. Ancak TTK madenlerindeki duruşla eş zamanlı olarak şirketin sahada faaliyete geçmesi dikkat çekti. Yaklaşık 650 maden işçisiyle "tam mekanize" sistem üzerinden yürütülen çalışmalarda, günlük 4 bin 500 ton kömür üretimine ulaşıldığı bildirildi. Bu rakam, TTK’nın kapatılan sahalarındaki toplam üretimin yaklaşık iki katına tekabül ediyor.
TTK’nın Müşteri Portföyü Özel Sektöre mi Kayıyor?
Edinilen bilgilere göre, Hattat Enerji ürettiği kömürü vakit kaybetmeden bölgedeki termik santrallere satmaya başladı. Söz konusu santrallerin daha önce TTK’nın daimi müşterisi olması, "Piyasadaki boşluk özel sektör eliyle mi dolduruluyor?" sorusunu gündeme getirdi. Ayrıca şirketin yakın zamanda piyasaya sunulmak üzere paketli kömür satışına hazırlık yaptığı da iddialar arasında yer alıyor.
Şirketten "Teknik Hazırlık" Savunması
Üretim zamanlamasına yönelik eleştirilere yanıt veren şirket yetkilileri, bu durumun bir "tesadüf" olduğunu savundu. Yapılan açıklamada, tam mekanize sistem kurulumunun ve teknik altyapı çalışmalarının uzun bir sürece yayıldığı, üretimin bugün başlamasının TTK’daki duruşla bir ilgisi bulunmadığı kaydedildi. Şirket ayrıca, TTK’nın kapattığı sahalara talip olmadıklarını, çünkü o bölgelerin kendi kullandıkları tam mekanize sisteme uygun olmadığını ifade etti.
Sektörde Soru İşaretleri: Ruhsat İptali Korkusu Mu?
Yaşanan bu hızlı değişim, madencilik sektöründe farklı senaryoların konuşulmasına neden oldu. Kamuoyunda; şirketin 20 yıllık hareketsizlik sonrası ruhsat iptali riskine karşı fiili üretimle elini güçlendirmek istediği veya TTK’nın çekildiği alanlarda oluşacak devasa piyasa hacmini tek başına göğüslemeyi hedeflediği yönünde kuşkular dile getiriliyor.
Sendikalar ve Siyasiler Takipte
Zonguldak ekonomisinin can damarı olan kömürde yaşanan bu makas değişikliği, bölgedeki sendikalar ve meslek odaları tarafından yakın takibe alındı. Kamu işletmeciliğinin zayıflayıp özel sektörün hakimiyet kurmaya başlaması, bölgenin sosyal ve ekonomik yapısı açısından kritik bir dönemeç olarak değerlendiriliyor. Amasra B sahasındaki bu ani üretim hamlesinin uzun vadeli etkileri Zonguldak kamuoyunda merakla bekleniyor.