Kutoğlu, Van’ın doğusunda tespit edilen 250 kilometrelik devasa fay sisteminin, 6 Şubat Hatay depremleriyle benzerlik taşıyan yıkıcı bir potansiyele sahip olduğunu açıkladı.
Uydu Radar Tekniğiyle Sismik Stres Haritalandı
Türkiye'nin bir deprem ülkesi olduğu gerçeğini hatırlatan Prof. Dr. Hakan Kutoğlu, yer kabuğu hareketlerini "radar interferometri" adı verilen gelişmiş uydu radar tekniğiyle mercek altına aldıklarını belirtti. Leeds Üniversitesi iş birliğiyle hazırlanan sismik gerginlik haritalarında, Türkiye genelinde yıllık bazda en yüksek stres birikiminin Van’ın hemen doğusunda yoğunlaştığı saptandı. 500'den fazla aktif fayın bulunduğu ülkemizde, bu yöntemin anlık veri akışı sağladığını belirten Kutoğlu, kırmızıya boyanan bölgelerin tehlike arz ettiğini vurguladı.
250 Kilometrelik Hatta Devasa Enerji Birikimi
Bölgenin tarihsel deprem kayıtlarını inceleyen Kutoğlu, Çaldıran Fayı gibi geçmişte 7.3 büyüklüğünde sarsıntılar üreten kırıkların yanı sıra, yüzlerce yıldır sessizliğini koruyan bir alanın varlığına dikkat çekti. Van bölgesinde 1881 ve 2011 yıllarında yaşanan yıkıcı depremlerin, sistemin sadece küçük bir parçasını temsil ettiğini söyleyen Kutoğlu, haritadaki homojen gerilimin 250 kilometre boyunca yayıldığını ve bu alanın büyük bir deprem kaydı barındırmayan devasa bir enerji deposu haline geldiğini ifade etti.
"6 Şubat Hatay Depremi Gibi Aynı Anda Çalışabilir"
Haritadaki 250 kilometrelik alanın baştan aşağı homojen bir kırmızı renge sahip olmasının, tüm fay sisteminin birbiriyle bağlantılı çalıştığını kanıtladığını aktaran Prof. Dr. Kutoğlu, uyarılarını şöyle sürdürdü:
"Burada baktığımız zaman şu kırmızı bölge homojen bir şekilde yüksek gerilim bölgesini elde ediyor, gerginlik bölgesini. Her yıl bu gerginlik üst üste koyuluyor ve devam ediyor. Çaldıran fayı burada kırılmış ama burada hiçbir büyük deprem kaydı olmayan kocaman bir alan söz konusu. Bu alanın uzunluğu yukarıdan aşağıya kadar 250 km ve bunların homojen bir şekilde kırmızı renkte görünmesi bu sistemin birlikte çalıştığını gösteriyor. Birlikte çalışması da şu anlama geliyor. Biraz korkutucu olacak ama bu 6 Şubat 2023'te Hatay'da görmüş olduğumuz gibi 250 kilometrenin aynı anda çalışması da ihtimal dahilinde bir durum. Buradaki harita bölgenin eşit oranda gerildiğini gösteriyor. Homojen bir gerginlik söz konusu. Biz sürekli tabii nüfusun büyük bir bölümü batıda yaşadığı için sürekli batıdaki faaliyetler üzerinde konuşuluyor ama bizim Türkiye geneli üzerinde yaptığımız çalışmalar bu bölgenin en fazla gelinen bölgelerden bir tanesi olduğunu gösteriyor. Bu bölgeye de dikkat etmek ve gereken tedbirleri almak gerekiyor. 2011'de burada bir deprem oldu. Her şey bittiği anlamına gelmiyor. 2011'de deprem olan yer sadece bu küçük bölgeydi. Ama gördüğünüz gibi burada çok daha büyük bir sistem çalışmaya devam ediyor."
