Batı ülkelerinde Covid-19’un yeni varyantlarına bağlı vaka ve hastaneye yatışlarda yaşanan artış, Türkiye’de de solunum yolu enfeksiyonlarının çoğalmasıyla birlikte yeniden gündeme geldi. Günlerce süren halsizlik, ateş, boğaz ağrısı ve kas-eklem ağrılarıyla seyreden vakaların artması, “Yeni Covid varyantı Türkiye’ye geldi mi?” sorusunu beraberinde getirdi.
Sonbahar mevsimiyle birlikte Türkiye’de hastanelerin poliklinik ve acil servislerinde üst solunum yolu enfeksiyonu şikâyetiyle yapılan başvurularda artış gözleniyor. Acil Tıp Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Gültekin Akyol, sahada Covid düşündüren vakaların daha sık görülmeye başladığını söyledi.
Batı Ülkelerinde Hastaneye Yatışlar Arttı
İngiltere Sağlık Güvenliği Ajansı’nın verilerine göre Covid nedeniyle hastaneye yatışlarda son dönemde dikkat çekici bir yükseliş yaşandı. Hastanelerde yapılan Covid testlerinde pozitiflik oranının da arttığı bildirildi.
Özellikle ileri yaştaki kişilerde hastaneye yatış oranlarının yükselmesi, yeni varyantların etkisini yeniden tartışmaya açtı. Ancak geçmiş yıllara kıyasla çok daha az Covid testi yapılması nedeniyle gerçek vaka sayısının net olarak ortaya konulamadığı belirtiliyor.
“Amerikan Covid’i” Olarak Anılan Stratus Varyantı Gündemde
Dünyada son dönemde öne çıkan varyantlardan birinin, “Stratus” adıyla bilinen XFG türevi olduğu belirtiliyor. Kamuoyunda zaman zaman “Amerikan Covid’i” olarak da adlandırılan varyantın ateş, öksürük ve boğaz ağrısının yanı sıra bazı hastalarda mide ve bağırsak şikâyetlerine de neden olabildiği ifade ediliyor.
Yeni varyantın Türkiye’deki yaygınlığına ilişkin net bir oran bulunmazken, acil servislerde Covid ile uyumlu belirtiler taşıyan hasta başvurularındaki artış dikkat çekiyor.
“Covid Düşündüren Vakaları Daha Sık Görüyoruz”
Acil Tıp Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Gültekin Akyol, son dönemde Covid’i düşündüren klinik tablolarla daha sık karşılaştıklarını belirterek şu değerlendirmede bulundu:
“Son dönemde başvuran hastalarımız arasında Covid düşündüren klinik tabloları daha sık görmeye başladığımızı söyleyebiliriz. Ateş, boğaz ağrısı, öksürük, belirgin halsizlik ve kas-eklem ağrılarıyla başvuran hastalarımız var. Ancak pandemi dönemine kıyasla Covid testi yapma oranımız oldukça azaldı. Bu nedenle net bir vaka oranı vermek mümkün değil.”
Akyol, hastaların önemli bir bölümünde üst solunum yolu enfeksiyonu tablosu görüldüğünü de söyledi.
Grip ile Covid Nasıl Ayırt Edilir?
Covid ve grip belirtilerinin birbirine oldukça benzediğini vurgulayan Akyol, yalnızca şikâyetlere bakılarak kesin ayrım yapılmasının mümkün olmadığını belirtti.
Covid vakalarında boğaz ağrısı, öksürük, burun akıntısı veya tıkanıklığı, baş ağrısı, ateş, halsizlik ve kas-eklem ağrıları görülebiliyor.
Gripte ise hastalığın daha ani başlaması, yüksek ateş, yoğun kas-eklem ağrısı, baş ağrısı ve ciddi halsizlik daha belirgin olabiliyor.
Covid’in geçmiş dönemlerde öne çıkan belirtilerinden tat ve koku kaybının ise yeni vakalarda eskisi kadar sık görülmediği ifade ediliyor.
Kesin ayrım gereken durumlarda test yapılması gerektiğine dikkat çekiliyor.
Çocuklarda ve Yetişkinlerde Vakalar Artıyor
Okulların açılmasıyla birlikte özellikle çocuklar arasında viral enfeksiyonların yayılmasının hızlanabileceğini belirten Akyol, aile içi bulaşın da buna bağlı olarak artabileceğini söyledi.
Hem çocuklarda hem yetişkinlerde solunum yolu enfeksiyonu başvurularında artış görülebildiğini kaydeden Akyol, ağır hastalık açısından asıl risk grubunun ileri yaştaki kişiler, bağışıklığı baskılanmış hastalar ve ciddi kronik rahatsızlığı bulunan yetişkinler olduğunu ifade etti.
Evde Yapılan Covid Testleri Ne Kadar Güvenilir?
Evde uygulanan hızlı antijen testlerinin her zaman kesin sonuç vermeyebileceğini belirten Akyol, özellikle hastalığın ilk günlerinde testlerin negatif çıkabileceğini söyledi.
Belirtilerin devam etmesi ve Covid şüphesinin yüksek olması durumunda hızlı testin yaklaşık 48 saat sonra yeniden yapılabileceği belirtiliyor.
Risk grubundaki hastalarda veya tanının uygulanacak tedaviyi değiştireceği durumlarda ise PCR gibi daha hassas testlerin tercih edilebileceği ifade ediliyor.
Covid Nasıl Tedavi Ediliyor?
Hafif seyreden ve risk grubunda bulunmayan Covid hastalarında tedavinin diğer viral solunum yolu enfeksiyonlarına benzer şekilde uygulandığını belirten Akyol, istirahat, yeterli sıvı tüketimi ile ateş ve ağrı kontrolünün çoğu hasta için yeterli olabileceğini söyledi.
Risk grubundaki kişilerde ise Covid’e yönelik antiviral tedavilerin gündeme gelebileceğini ifade eden Akyol, özellikle ileri yaştaki, bağışıklığı baskılanmış veya ciddi ek hastalığı bulunan kişilerde Covid tanısının önemini koruduğunu vurguladı.
Uzmanlar ayrıca bakteriyel enfeksiyon tespit edilmediği sürece antibiyotik kullanılmaması gerektiği konusunda uyarıyor.
Covid ve Gripten Korunmak İçin Ne Yapılmalı?
Uzmanlar, hastalık belirtisi bulunan kişilerin özellikle yaşlılar, kronik hastalığı olanlar ve bağışıklığı baskılanmış kişilerle yakın temastan kaçınmasını öneriyor.
Kalabalık ve kapalı ortamların düzenli olarak havalandırılması, solunum yolu şikâyeti bulunan kişilerin gerektiğinde maske kullanması ve el hijyenine dikkat edilmesi de alınabilecek önlemler arasında gösteriliyor.
Bu Belirtiler Varsa Hastaneye Başvurun
Dr. Gültekin Akyol, bazı belirtilerde evde beklenmemesi gerektiğini vurguladı.
Nefes darlığı, göğüs ağrısı, bilinç değişikliği, oksijen seviyesinde düşüş veya genel sağlık durumunda belirgin kötüleşme görülmesi halinde vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiği belirtildi.
