Akdeniz'deki derinlik ve kaza analizleri ele alınırken, tarihin en trajik deniz olaylarından biri olan ve Zonguldak açıklarında 112 yıldır su altında duran batıklar dikkat çekiyor.
Birinci Dünya Savaşı devam ederken, henüz resmi olarak savaş ilan edilmemiş olmasına rağmen Osmanlı donanmasına ait önemli bir sevkiyat hedef alınmıştı. Enver Paşa'nın talimatıyla İstanbul'dan Sarıkamış’taki 3. Ordu’ya destek amacıyla gizli bir şekilde yola çıkan Bezm-i Alem, Bahr-i Ahmer ve Mithat Paşa isimli sivil yük gemileri, 6 Kasım 1914’te hareket etmişti.
Rus Donanması Tarafından Batırıldılar
İstanbul'dan yola çıkan söz konusu üç gemi, 7 Kasım 1914 sabahı saat 07.45 sularında Zonguldak’ın Ereğli ilçesi Kandilli beldesinin yaklaşık 5 mil (8-9 kilometre) açığında Ruslar tarafından batırıldı. Henüz resmi savaş ilanı yapılmamışken gerçekleştirilen bu saldırı, Türk denizcilik tarihine büyük bir acı olarak kazındı.
Tonlarca Malzeme ve Binlerce Asker Karadeniz'e Gömüldü
Batırılan gemilerde, Sarıkamış cephesindeki askerler için gönderilen tonlarca kışlık giysi, battaniye, erzak, mühimmat, 2 adet demonte savaş uçağı ve cepheye gitmekte olan yaklaşık 3.000 asker yer alıyordu. Karadeniz’in dondurucu sularında binlerce asker şehit olurken, sağ kurtulmayı başaranlar ise Rus kuvvetleri tarafından esir alındı.
Enver Paşa tarafından alınan gizlilik kararı nedeniyle esirlerin durumu savaş boyunca bilinemedi. Esir düşen askerler
öncelikle Azerbaycan’ın Bakü kentindeki Nargin Adası’na, ardından Rusya’nın Krasnoyarsk, Omsk, Tomsk ve İrkutsk gibi Sibirya kamplarına sevk edildi. Bu askerlerin bir kısmı Bolşevik İhtilali döneminde kendi imkanlarıyla kaçmayı başarırken, bazılarının Türkiye’ye iadesi ancak 1921 yılında mümkün olabildi.
446 Metre Derinlikte Sessiz Bekleyiş
Zonguldak’ın 5 mil açığında, 446 metre derinlikte bulunan bu tarihi batıklar, aradan geçen 112 yıla rağmen varlığını sürdürüyor. Bilimsel veriler, Karadeniz’de 200 metre derinlikten sonra canlı yaşamın bulunmadığını ortaya koyarken, bu derin sular aynı zamanda binlerce şehidin anısına ev sahipliği yapan tarihi bir mezar olma özelliğini taşıyor.
